Naciśnij Enter, żeby zobaczyć wyniki wyszukiwania

W pigułce #1: Avastin vs Lucentis

W związku z ciekawą dyskusją dotyczącą zasadności stosowania Avastinu w leczeniu AMD, która wywiązała się na naszym profilu na portalu Facebook postanowiliśmy rozpocząć nowy cykl na temat farmakologii pod tytułem „W pigułce”. Postaramy się co jakiś czas umieszczać informacje dotyczące leków stosowanych w okulistyce oraz których zażywanie wpływa na układ wzrokowy.

Wspomnieliśmy w poprzednim wpisie na foropter.pl o dwóch najczęściej wykorzystywanych środkach farmakologicznych w leczeniu AMD. Są to Avastin oraz Lucentis. Avastin stosuje się w leczeniu AMD od kilku lat, jednak jest to wykorzystanie leku niezgodne z zaleceniami (ang. off-label). Okazuje się, że dopiero w ubiegłym roku sprawa wyjaśniania kontrowersji związanych ze stosowaniem Avastinu w leczeniu AMD nabrała tempa.

W lutym 2014 roku the Italian Competition Authority ukarał Roche i Novartis karą ponad 180 milionów euro za działania kartelizacyjne związane z dwoma znaczącymi lekami okulistycznymi. W grudniu 2014 roku podano do wiadomości, że sąd podtrzymał zarzuty wobec przedsiębiorstw. Kartelizacja polega na zawieraniu przez przedsiębiorstwa z tej samej branży porozumień monopolowych, których celem jest zminimalizowanie wzajemnej konkurencji. Dowodzono, że spółki działały w zmowie w sprawie środka farmakologicznego Avastin (bevacizumab) oraz ukierunkowały popyt na droższy lek o nazwie Lucentis (ranibizumab, skomercjalizowany w Europie przez Novartis). Avastin jest używany niezgodnie ze wskazaniami (ang. off-label use) przez okulistów w leczeniu zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem (ang. Age-relateg Macular Degeneration, AMD). Roche jest spółką matką dla Genentech (wytwarza oba leki).

Czym są te substancje?

Oba leki są przeciwciałami monoklonalnymi, które wpływają na czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego (ang. Vascular Endothelial Growth Factor, VEGF).
Bevacizumab (Avastin) po raz pierwszy został zatwierdzony w 2004 roku w Stanach Zjednoczonych jako środek leczący raka jelita grubego. Krótko po tym osiągnął popularność w leczeniu zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem (użycie niezgodne z zaleceniami, ang. off-label use).  Podawano go w iniekcjach doszklistkowych o dawkach 400 do 500 razy mniejszych jak w leczeniu przypadków onkologicznych.

Ranibizumab (Lucentis) ma podobną budowę do bevacizumabu i został uzyskany specjalnie do użytku doszklistkowego. Został zarejestrowany w 2006 r. w Stanach Zjednoczonych i rok później w Europie.

avastin lucentis pochodna

Znacząca różnica w cenie pomiędzy Avastinem i Lucentisem doprowadziła do zaprojektowania testów porównawczych wspieranych przez the US National Institues of Health oraz the UK National Health Service Programme. W efekcie tych działań w sześciu innych państwach rozpoczęto 7 niezależnych badań. Testy te pokazały, że efektywność bevacizumabu (Avastin) oraz ranibizumabu (Lucentis) była podobna. Badania nie miały na celu sprawdzenia występowania skutków ubocznych,  dlatego nie były w stanie wykazać różnic w skutkach ubocznych obu wyżej wspomnianych leków.
Wyjątek stanowiło badanie przeprowadzone w grupie, gdzie średni wiek wynosił 79 lat. Stwierdzono wyższą ilość hospitalizacji w wyniku podania Avastinu (ranibizumab), jednakże przypadki te stanowiły osoby, którym podawano lek w razie potrzeby, nie w przypadku comiesięcznych iniekcji.

W Stanach Zjednoczonych możliwe jest użycie bevacizumabu (Avastinu) jako możliwej opcji terapeutycznej poprzez poinformowanie pacjenta o podawaniu leku niezgodnie z jego zaleceniami (ang. off-label status). WHO (ang. The World Health Organization) zawarła w kwietniu 2013 w The Selection and Use of Essential Medicines możliwe użycie bevacizumabu w przypadku AMD.
W większości państw europejskich proces refundacji Avastinu był trudny z powodów prawnych. Na przykład we Włoszech, użycie niezgodne z zaleceniem (ang. off-label) było dozwolone tylko w przypadku leków znajdujących się na specjalnej liście, pod warunkiem, że wcześniej nie zarejestrowano innego środka farmakologicznego leczącego daną jednostkę chorobową.  W czerwcu 2014 we Francji Avastin został dopuszczony do użytku w AMD przez the French National Assembly.

Informacje na temat testów klinicznych dotyczących podobnego działania obu substancji prowadzonych w Stanach Zjednoczonych można przeczytać na stronie clinicaltrials.gov.

Lucentis-Avastin

Źródła:
wsj.com [dostęp: 27.03.2015],
fiercepharma.com [dostęp: 27.03.2015],
cochranelibrary.com [dostęp: 27.03.2015],
annals.org [dostęp: 27.03.2015],
one.aao.org [dostęp: 27.03.2015].

Źródła grafiki:
quibrescia.it [dostęp: 27.03.2015],
ophtalmo.ulg.ac.be [dostęp: 27.03.2015],
③ ask.com [dostęp: 27.03.2015].

Komentarze

foropter.pl

"Primum non nocere" w okulistyce i optometrii powinno być rozumiane jako motywacja do ciągłego pogłębiania wiedzy oraz maksymalizowania efektu synergii we współpracy pomiędzy wszystkimi specjalistami zajmującymi się układem wzrokowym.

http://foropter.pl